Του Απόστολου Παναγιωτάκη, σπουδαστής Δημοσιογραφίας ΙΕΚ ΑΚΜΗ Κρήτης
Μια συνέντευξη με μια από τις μεγαλύτερες μουσικές μορφές της Κρήτης
Γεννημένος στο Νόρφολκ της Αγγλίας, αλλά ταξιδεμένος σε μέρη με έντονη και ενδιαφέρουσα μουσική κληρονομία, ο Ross Daly έχει επιλέξει τα τελευταία 47 χρόνια να κατοικεί στο νησί μας, στο χωρίο Χουδέτσι, μόλις 20 χλμ. από το Ηράκλειο. Ένας μουσικός οραματιστής, ο οποίος αφιέρωσε την ζωή του στην κατανόηση της μουσικής και την έκφραση της μέσα από τον πολιτισμό και τα όργανα λαών ανά τον κόσμο, και ένας πρωτοπόρος, που ένωσε φαινομενικά αταίριαστα είδη μουσικής, δημιουργώντας νέα αδιάβατα μουσικά μονοπάτια. Στην συνέντευξή που ακολουθεί, μοιράζεται μαζί μας την μουσική του πορεία και τους λόγους για τους οποίους έκανε την Κρήτη σπίτι του.
Χουδέτσι. Ένα μικρό χωρίο σε ένα μικρό νησί. Ο Λαβύρινθος έχει ανοίξει και σε διάφορα άλλα μέρη του κόσμου. Τι είναι αυτό που σας κρατάει εδώ;
«Το Χουδέτσι προέκυψε μετά από πρωτοβουλία του πρώην Δημάρχου του δήμου Νίκου Καζαντζάκη, Ρούσσο Κυπριωτάκη, ο οποίος με προσέγγισε για να δούμε τι μπορούμε να κάνουμε με θέμα την μουσική, εδώ στον δήμο. Συμπωματικά εγώ είχα ζήσει 12 χρόνια στην Αθήνα και δεν ήθελα να μένω άλλο σε αστικό κέντρο και ενδιαφέρθηκα για την ιδέα. Με πήγε σε όλο τον δήμο, και όταν με έφερε στο Χουδέτσι και μου έδειξε τον χώρο είπα αυτό είναι. Αποδείχτηκε σοφή επιλογή γιατί στο Χουδέτσι δεν έχει πολλά πράγματα να κάνεις. Δεν έχει τίποτα. Που το κάνει τέλειο μέρος για τους μουσικούς να μελετήσουν τα όργανά τους. Είναι ένα μέρος που δημιουργεί έμπνευση.»
Έχοντας περάσει την παιδική σας ηλικία με αρκετές μετακινήσεις και ταξίδια. Πως αποφασίσατε ότι θα συνεχίσετε να ταξιδεύτε έως ότου να καταλήξετε κάπου;
«Απλώς ακολούθησα τα ενδιαφέροντα μου. Μικρός όταν ταξίδευσα σε Καναδά και Ιαπωνία ήταν με τους γονείς μου, με την δουλεία του πατέρα μου. Αργότερα που ταξίδευσα σε Αφγανιστάν, Ινδία, και εδώ φυσικά ήταν από ενδιαφέρον για τις μουσικές παραδόσεις σε αυτούς τους τόπους Ήδη στα χρόνια που ήμουν στην Αγγλία είχα αρχίσει να ασχολούμαι αρκετά σοβαρά με την Ινδική μουσική και έτσι επισκέφτηκα τον δάσκαλο που είχα στην Αγγλία εκεί. Κάθοδών ανακάλυψα την μουσική του Αφγανιστάν, της Τουρκίας, του Ιράν, και φυσικά της Κρήτης.»
«Η μουσική είναι η γλώσσα με την οποία επιλέγω να συνδιαλλαγώ με το Ιερό».
«Για εμένα η μουσική είναι μια έκφραση ζωής. Είναι αυτό μου φανερώνει την ενότητα με όλα τα πράγματα που υπάρχουν στην ζωή μας. Είναι αυτό που φανερώνει την σύνδεση μέσα από το χρόνο και σπάει την ψευδαίσθηση πως ο καθένας είναι μόνος του».
Φέτος γιορτάζει 20 χρόνια από την ίδρυση του Λαβύρινθου στο Χουδέτσι, ένα μουσείο αφιερωμένο στην αγάπη της μουσικής, γεμάτο από όργανα και πολιτισμικές επιρροές από όλον τον κόσμο, αλλά και μία σχολή που προσφέρει σεμινάρια και masterclass για όλους όσους αγαπούν και αφοσιώνονται στην μουσική.
Πιστεύετε ότι η αφοσίωση στην μουσική είναι κάτι που μπορεί να προκύψει στον καθένα;
«Η μουσική μπορεί να δώσει στον καθένα ότι ο ίδιος ζητήσει από αυτήν. Μπορεί απλώς και να συνοδεύσει σε διασκέδαση, αν και είναι πολύ λίγο να ζητήσει κανείς μόνο αυτό από την μουσική. Μπορεί να σε πάει πέρα από τα όρια του εαυτού σου. Απλώς θέλει την αντίστοιχη αφοσίωση και προσήλωση. Ωστόσο εγώ πιστεύω πως μια τέτοια εμπειρία είναι ανοιχτή στον καθένα και ο καθένας μπορεί να την προσεγγίσει με τον δικό του τρόπο. Δεν είναι κάτι για τους λίγους, τους μυημένους και τους ειδικούς. Είναι μια μορφή αυτό-έκφρασης και πνευματικότητας που είναι προσβάσιμη σε όλους»
Ο Ross Daly είναι διακεκριμένος σε παγκόσμιο επίπεδο έχοντας παραδώσει συναυλίες και μουσικά δρώμενα ανά τον κόσμο, ενώ το 2004 ήταν ο καλλιτεχνικός διευθυντής του πολιτικού προγράμματος των Ολυμπιακών Αγώνων για την Ολυμπιακή Πόλη Ηράκλειο, με τίτλο «Crete, Music Crossroads». Ένας άνθρωπος που, βάσει το έργο του θα μπορούσε να ζει σε οποιοδήποτε μέρος του πλανήτη, επέλεξε να κάνει την Κρήτη σπίτι του.
Τι σημαίνει η Κρήτη για εσάς;
«Έχω σχέση, στενή και σοβαρή με μια Κρήτη που τείνει να γίνει αόρατη πλέον. Το κομμάτι της Κρήτης που πολυπροβάλλεται δεν με ενδιαφέρει και τόσο, αλλά το φυσικό περιβάλλον έχει πολύ ενδιαφέρον και είναι πανέμορφο. Και είναι κάποιοι άνθρωποι εδώ πέρα που είναι πολύ ιδιαίτεροι και ξεχωριστοί. Κάποιοι άνθρωποί που είναι κρυμμένοι σε κάτι γωνίες που είναι πολύ ενδιαφέροντες για εμένα. Όταν μένεις μόνιμα εδώ πέρα βλέπεις την πραγματική εικόνα της Κρήτης, και αφού κάνεις μια πλοήγηση μέσα από τις κακοτοπίες, κάνεις μια δίκη σου σχέση με τον χώρο. Αυτό έκανα και εγώ. Μπορώ να πω, πως μετά από τόσα ταξίδια και όλη αυτή την διαδρομή αισθάνομαι την Κρήτη σπίτι μου. Ξεκάθαρα και ανεπιφύλακτα. Με ότι αυτό συνεπάγεται…».
